Fon teklifinin etki analizi çıkarıldı

BESTİ KARALAR/ANKARA

Fon teklifinin etki analizine göre SPK ve YTM yaklaşık 1.500 davayı takip ediyor. Para piyasası fonlarında 199 bin kişinin yatırımı 1 milyon liranın altında. Analizde, 8 Eylül itibarıyla 189 kişi hakkında el koyma tedbiri uygulandığı belirtildi.

Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun Teklifi'nin etki analizi çıkarıldı.

MKK verilerine göre, 17 Eylül itibarıyla tasfiye kapsamındaki fonlarda 455 bin 758 tekil yatırımcı bulunuyor. Tasfiye hâlindeki 131 fon, toplam fon sayısının yüzde 4,6'sını, toplam portföy değerinin ise yüzde 7,7'sini oluşturuyor.

Düzenleme, SPK'nın 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine karar verilen ve kanun yürürlüğe girdiğinde tasfiyesi tamamlanmamış fonlarla sınırlı olacak. Fon pay sahiplerine yapılacak ödemelerde kamu kaynakları ve bütçe imkânları kullanılmayacak.

T.C. Ziraat Bankası AŞ'nin ilettiği bilgilere göre, 8 Eylül 2026 itibarıyla 17 fondaki 43.643 yatırımcının ödeme işlemleri tamamlandı.

Teklifin etki analizinde tanımlara yer verildi

"Geri kazanım hesabı", farklı hukuki kaynaklardan tahsil veya iade edilen değerlerin TMSF nezdinde, TMSF'nin kendi mal varlığından ayrı, fon bazında izlendiği özel hesap olarak tanımlandı. "Fon pay sahibi" tanımı, tek bir kurum kaydına değil, MKK, Takasbank, portföy saklama kuruluşları, dağıtım kuruluşları ve tasfiye ile görevli kuruluşların kayıtlarının mutabakatına dayandırıldı. "Tasfiye mal varlığı" kavramına, mevcut varlıkların yanı sıra kanun uyarınca geri kazanılan değerler ile üçüncü kişilerden olan iade, tazmin ve diğer alacaklar da dâhil edilerek tasfiye sonunda yatırımcıya dağıtılabilecek ekonomik değerlerin bütüncül izlenmesi amaçlanıyor.

En yüksek ekonomik değerin elde edilmesi amaçlanıyor

Fon varlıklarının satışında yalnızca hız değil, pay sahiplerinin ortak menfaati gözetilerek mümkün olan en yüksek ekonomik değerin elde edilmesi esas alınacak. Borsa fiyatının gerçek ekonomik değeri yansıtmadığı veya olağan satışın tasfiyeyi gereksiz biçimde geciktirdiği durumlarda geri alım, hâkim ortağa satma hakkı, toptan satış, özel işlem bildirimi, geçici farklı fiyat marjı ve mevzuattaki diğer yöntemler kullanılabilecek.

Sermaye Piyasası Kanunu'na aykırı hareket ettiği Kurulca tespit edilen kişi ve kurumlar, kanuna özgü tasfiye ve geri kazanım mekanizmasından ödeme alamayacak.

Nakit yetersizliğinde hangi önlemler alınacak?

Etki analizinde, fon mal varlığının tüm pay sahiplerine ödeme yapmaya yetecek ölçüde nakde dönüşmemesi hâlinde uygulanacak sistem şöyle açıklandı:

■ Kâğıt üzerindeki veya gerçeğe aykırı geçmiş değer yerine, yatırımcının fona fiilen koyduğu ekonomik değer esas alınacak.

■ Net yatırım tutarı, fon pay sahibinin nakit giriş ve çıkışlarının tasfiye tarihine kadar TÜFE ve Yİ-ÜFE değişim oranlarının aritmetik ortalamasıyla güncellenmesi ve çıkışların "ilk giren ilk çıkar" yöntemiyle mahsubu sonucu MKK tarafından hesaplanacak.

■ Net yatırım tutarı ile hak ve alacak tutarları aşılmadan kişi başına en fazla 1.000.000 TL ara ödeme yapılabilecek. Nakit yetmezse her yatırımcının ara ödemeye esas tutarının toplam içindeki oranı korunarak dağıtım yapılacak.

69 kişi hakkında suç duyurusunda bulunuldu

SPK, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'na 7 yazılı başvuru dilekçesiyle 69 kişi hakkında suç duyurusunda bulundu. Analizde, Kurul'un belirleyeceği alacakların TMSF aracılığıyla takip ve tahsiliyle tasfiye kaynaklarının artırılması, yatırımcıların karşılanamayan alacaklarının azaltılması ve hukuka aykırı işlemlerin ekonomik sonuçlarının sorumlular üzerinde bırakılmasının amaçlandığı belirtildi.