Edirne'de süpürgeciler teknoloji karşısında direniyor
Edirne'nin simgesi süpürgecilikte teknoloji ve değişen tüketim alışkanlıkları nedeniyle esnaf sayısı 8'e düştü. 56 yıllık usta Hamdi Gaspar, mesleğin zorlu şartlara rağmen ayakta kaldığını ancak satışların ciddi oranda gerilediğini aktardı.
Edirne'nin köklü el sanatlarından süpürgecilik, teknolojik gelişmeler ve değişen tüketim eğilimleri karşısında zor günler geçiriyor. Şehrin simgesi haline gelen ve geçmişte yüzlerce kişiye ekmek kapısı olan Süpürge Borsası'nda bugün yalnızca 8 esnaf faaliyet gösteriyor. Mesleğin son temsilcileri, zorlu koşullara rağmen üretimlerini sürdürmeye devam ediyor.
Haberler.com'da yayınlanan habere göre, 56 yıldır süpürge üreten 77 yaşındaki Hamdi Gaspar, sektörün geldiği noktayı gözler önüne serdi. 1970'lerden 2000'li yılların başına kadar kentte 250 civarında iş yerinin bulunduğu borsada, bugün geriye bir elin parmaklarını geçmeyecek sayıda esnaf kaldı. Gaspar, yaklaşık 30 yıl önce bine yakın kişinin geçim kaynağı olan bu merkezin, tüketimin azalmasıyla birlikte işlevini büyük ölçüde yitirdiğini belirtti.
Gaspar, geçmişte her birinde beşer kişinin çalıştığı iş yerleriyle sektörün 'bacasız bir fabrika' gibi işlediğini hatırlattı. O dönemde merkez ve ilçe köylerinde yoğun ham madde üretimi yapıldığını, ürünlerin Türkiye'nin dört bir yanına tüccarlar aracılığıyla gönderildiğini ifade eden Gaspar, zamanla diğer bölgelerin de kendi üretimini yapmaya başlaması ve teknolojinin etkisiyle hem ham madde hem de imalatın düştüğünü vurguladı. Gaspar, "Teknoloji bizi bitirdi" diyerek sektörün karşı karşıya kaldığı dönüşümü özetledi.
Süpürgenin üretim sürecinin zahmetli olduğuna dikkat çeken Gaspar, ham maddenin tarladan kesilmesi, soyulması, taranması ve bağlanması aşamalarından geçerek beş-altı elden çıktığını anlattı. Üreticinin emeğinin kilogram üzerinden açık artırma usulüyle alındığını belirten usta, bu sezon satışların yüzde 50 civarında kaldığını, kış aylarında ise bu oranın yüzde 40-50'lere bile yaklaşamadığını aktardı.
Bölgede ham madde üretiminin de ciddi şekilde azaldığını dile getiren Gaspar, süpürgelerin plastik ürünlerin aksine orijinal ve dayanıklı olduğunu, kullanıcıların bir ürünü 6-7 ay boyunca kullanabildiğini söyledi. Ancak tüketimin düşmesi ve maliyetlerin artması nedeniyle merkez köylerde ekim alanlarının neredeyse tamamen yok olduğunu, üretimlerin ağırlıklı olarak Uzunköprü ilçesindeki köylere kaydığını ifade etti. Gaspar, işçilik gerektiren bu meslekte maliyetlerin yüksek olmasının üreticileri de zorladığını ekledi.
Şu anda borsada imalat yapan 8 esnaftan yalnızca 3'ünün aktif üretim gerçekleştirdiğini belirten Gaspar, eskiden haftanın dört-beş günü yapılan pazarlama servislerinin, satışların düşmesiyle haftada bire indiğini kaydetti. Yeni neslin bu mesleğe yönelmediğini, mevcut ustaların ise yaşlandığını vurgulayan Gaspar, "Meslek bitmez ama karın da doyurmaz" diyerek ekonomik şartların mesleği sürdürülebilir kılmakta zorlandığını sözlerine ekledi.
TürkAta Haber Ajansı
İş Dünyası Gündemi